Tweede verslag over Theater op de Markt te Hasselt

Het blauwe uur: ik had er nog nooit van gehoord. Mag je dan een uur parkeren in een blauwe zone, of is het een uur waarin je blauw ziet van de kou? Neen we leerden dat het blauwe uur, het uur is waarin de nacht overgaat in de dag. Via de voorstelling die de vrijdag een minuut vroeger begon (04u54) dan de zaterdag waren we met een groep vroege vogels die hun bed nog niet gezien hadden of die amper een paar uren hadden geslapen getuige van het ontwaken van een straat. Het had voordien nog water gegoten, maar tijdens de voorstelling bleef het gelukkig droog. We liepen naar een doodlopende straat die een eind verder een kruispunt had van waaruit de acteurs of waren het de bewoners zelf naar buiten kwamen en geconfronteerd werden met een publiek op stoeltjes dat in vijf rijen een straat had volzet. Er werden dekens en warme thee uitgedeeld. We leken wel daklozen die door het Rode Kruis werden geholpen. Confronterend voor de toeschouwers en voor wie daar zo vroeg zijn job doet. Inbrekers zouden zeker op de vlucht zijn geslagen en compleet waanzinnig geworden zijn van zoveel ochtendlijk bezoek. De buurt slaapt nog. We zien een aantal situaties die vaak met de nodige humor worden versterkt. De krantenbezorger op zijn fiets, de jongeling die met zijn fles in de ochtend thuis komt, de jogger die zijn sigaret dooft, de kuisploeg die met opruimwagen aankomt en zich bij de toeschouwers komt zetten om een tas koffie te drinken. Misschien nog normale situaties, maar dan komen ook wel verrassingen zoals een fanfare die voorbijtrekt met een majorette. Een man in de fanfare moet alle instrumenten dragen en er durft in de ochtend wel iets te vallen. De majorette klimt ook op de opruimwagen en de mannen van de opruimdienst houden een plastiek koppen (tassen) gevecht met het publiek. Ze vliegen de voortuintjes in. Er worden in deze straat nog verkeersstrepen gemarkeerd door twee arbeiders die beurtelings roken van dezelfde sigaret. Ze moeten voor het publiek een omwegje maken om de straat verder te kunnen markeren. De majorette staat op haar strepen. Het zijn vooral die onverwachte situaties die het boeiend maken. Na een uur gaat de fanfare af gevolgd door het publiek en nagekeken door verwonderde bewoners die vanachter hun venstergordijn vol ongeloof de invasie in hun straat gadeslaan. Achteraf konden we in het artiestenrestaurant van Theater op de Markt nog genieten van een deugdoend ontbijt. Wat een rijkdom voor die vijf euro die we betaalden. De ochtendstond heeft goud in de mond.

Omdat door verkeerde communicatie met de organisatie bleek dat MartHa!Tentatief zijn stofzuiger De Stormdraak niet vanaf 8 uur zou verkopen maar pas vanaf 10u30 zijn we maar gaan slapen om de rest van Theater op de Markt met klare blik te kunnen bewonderen.

We kennen Cirque Baroque reeds van vroegere schitterende grote circusvoorstellingen tijdens Theater op de Markt (Candides, Ningen, Troie) en nu kwamen ze met een kleine maar zeer fijne voorstelling. We zagen de voorstelling de vrijdag om 18 uur en waren zo getuige van een van de weinige voorstellingen die wegens de regen konden doorgaan. Hun act bestaat vooral uit spectaculaire sprongen vanop een trampoline op een hoog platform en omgekeerd, zodat het risico van uitglijden en zich bezeren heel reëel is De artiesten zouden normaal in die omstandigheden niet opgetreden hebben, maar deden dit na veel opdrogen van het platform uiteindelijk wel. De muur waarop ze springen bestaat uit een afbeelding van een lopende band waarbij mensen worden gemaakt. De ene acteur gekleed als werkman, de andere als een soort robot springen op de trampoline en op het platform op een adembenemende manier. Als de robot blijft liggen wordt er een eerste hulpboekje bijgenomen. De robot wordt door de arbeider in zijn sprongen met een afstandsbediening bediend. Hierbij wordt er zeker 2 m hoog gewipt. De ene zit op de andere zijn rug of schouders om samen omhoog te wippen Nog maar weinig zo’n stuntwerk gezien, dat door de weersomstandigheden nog werd bemoeilijkt.

Dit is de tweede solovoorstelling van Gert Dupont van figurentheater Froe Froe. Het gaat om een waterdrager Alie (de voorstelling ging door in het jenevermuseum en jenever is ook zo klaar als water!) die verliefd wordt op Hassjaar de dochter van de kalief, maar de kalief wil alleen dat zijn dochter huwt met een prins, dus gaat Alie op reis om terug te keren als prins. Hierbij beleeft hij allerlei avonturen. De teksten worden in een soort Duits, Engels, Nederlands gesproken en bevatten veel humor. Mensen worden uit het publiek gehaald om de voorstelling goed te laten verlopen door te draaien aan constructies zodat een tapijt op staven naar omhoog en omlaag gaat, en waarbij Gert suggereert hoe er moet gedraaid worden. Als daarbij ook nog een pop moet vastgehouden worden, kan het publiek ook nog lachen met het slachtoffer die dit allemaal moet doen. Ali komt in contact met een zelfmoordterrorist die ontploft. Als hij slaagt in zijn eerste avontuur moet Ali ook nog een grote man en later een grote vrouw hebben. Via de aandrijving door een andere persoon uit het publiek vanop een grote fiets komt er een reuzenplastieken figuur uit de soeppot, eerst een man, later een vrouw. Ook hier weer dolle pret met tekst en uitwerking. Uiteindelijk is het feest en mag Ali trouwen met Hassjaar en ook hier wordt ze mechanisch aangedreven. Een erg leuke voorstelling van een twintigtal minuten die telkens uitverkocht was.

Deze groep is een oude bekende van Theater op de Markt met Alice Underground en biedt altijd indrukwekkende voorstellingen. De foto in het programmaboekje toonde een opvoering met sneeuw. We hebben geen sneeuw gezien (maar het was wel koud) maar ik kan me voorstellen dat de geharde acteurs zelfs in de sneeuw zouden moeten spelen. Ik heb geen notities genomen tijdens het spektakel want het zou jammer zijn ook maar iets te missen. Er zit eigenlijk ook geen rustpunt in de voorstelling die een uur duurt.  De foto’s die collega Gerard Wijnands genomen heeft zullen de indrukwekkendheid van de voorstelling moeten illustreren. Geïnspireerd door Dante en Brecht creëren ze een universum waarin hoop, droom en realiteit zich op een vreemde manier vermengen. De mens gaat slaafs, als gevangene, de confrontatie aan met het alledaagse leven, ziekte, opsluiting, eenzaamheid en oorlog. Dit is een voorstelling voor een volwassen publiek (aangegeven + 12 jaar) die je koude rillingen bezorgt. De muziek is keihard en versterkt de voorstelling een uur lang.  De acteurs lopen, gaan, rollen en hangen boven een groot speelvlak met wit zand. Ze zijn nat of worden nat gespoten, gehuld in zware kleren die blijven staan als ze ze afdoen of hangen naakt in takken. Ze hebben schuim op de mond, zijn doordringend geschminkt. Er wordt er zowaar een opgehangen. Het is een boeiende voorstelling in een snel tempo met veel kledijwisselingen. Ze toont de mogelijkheden van openluchttheater in daglicht ontdaan van lichteffecten. Openluchttheater pur sang. De teksten zijn niet altijd te begrijpen maar hun geschal en doordringendheid laten je niet onberoerd. Een voorstelling die je niet als een avondje ontspanning kunt beschouwen en die van de acteurs een “onmenselijke” inspanning vergt. Het publiek was in de ban en bracht een staande ovatie. De voorstelling was dit jaar in België alleen op Theater op de Markt te zien.

Theatro del Silencio & Karlik Danza Teatro • Een moeder Courage en haar kinderen in het vagevuur

Een festival binnen het festival. Reeds eerder opgemerkt in Kortrijk, Gent, Dranouter en nu ook op het binnenplein van Z33. Er staan tafeltjes, stoeltjes, (in Gent ook een zwembadje wat erg welkom was tijdens de verhitte julimaand), caravans en tenten vanaf 14 u doorlopend op volk te wachten om ze te vermaken.. Er zijn artiesten die de benen niet meer van onder hun lijf kunnen lopen, of armen tekort komen. Je kunt je geld verwedden op slakken, die als je geduld hebt beginnen te koersen. Je hoort Jezus, ziet een sterke man een rij karretjes met kinderen voorttrekken. Je ziet de vrouw met de baard (als ze die tenminste opgezet heeft, ….).Een freakshow waarbij je jetons moet kopen om binnen te mogen, waardoor sommige bezoekers niet echte bezoekers zijn maar voorbijslenteraars. Je bent ervoor of je bent er niet voor. Volgend jaar gaan ze ermee door. De mannen van de Stijle, Want waren er ook met hun Lunapark en dan weet je dat als je jezelf volledig laat gaan het flink kan botsen. Je bent onderdeel van een kort maar heftig optreden en je draagt het mysterie mee naar buiten, want er staan nog rijen wachtenden te wachten op zoveel spelplezier.

In een grote prachtige Marokkaanse zigeunertent met twee grote tribunes staat in het midden een soort catwalk met in het midden een draaiplateau en aan beide uiteinden een met doeken afgesloten ruimte waar de poppen en artiesten uitkomen. Er is een live-orkest waarvan de verteller passioneel het verhaal in het Engels brengt en de Nederlandse teksten en foto’s in de hoogte geprojecteerd worden. Het is een keuze die gemaakt is om de originele filmteksten te gebruiken uit de film The Unknown van Tod Browning uit 1927, waardoor ze ook wel internationaal kunnen gaan, maar dat het niet direct begrijpelijker maakt voor kinderen en waarbij het bekijken van de teksten de aandacht voor een deel afleidt van het spektakel. Een spektakel dat er wel mag wezen. Prachtige grote poppen, soms maar een half torso (krachtpatser Malabar), soms een ontzettend groot hoofd en buik (directeur Zanzi), en paarden en een beer met twee koppen in levensgroot formaat. Ook de acteurs brengen de circussfeer enthousiast en goed naar voren. Er zijn ook videoprojecties (die me eigenlijk niet noodzakelijk lijken) en de 5 acteurs van Theater Stap (mentaal gehandicapten uit Turnhout) werken aan de voorstelling mee als circushulpjes. Misschien hadden ze een nog meer dragende rol kunnen krijgen.
 Het gaat om een ontroerende en spannende love story in de groezelige, donkere sfeer van het circus uit de jaren ’30. Alonzo, messenwerper zonder armen en krachtpatser Malabar zijn allebei verliefd op Sarina, de dochter van de circusbaas Antonio Zanzi. Uiteindelijk kiest zij tussen de mannen, maar niet zonder gevolgen….Er gebeuren moorden, operaties van armen, er zijn circusspektakels met krachtpatserij, messenwerpen met de voeten, paardjes gespeeld door de gehandicapte acteurs een beer met twee koppen, mooi gezang door Sarina en de poppen worden prachtig gemanipuleerd door drie Froe Froespelers. Het is een belevenis om dit warme spektakel mee te maken en te genieten van de combinatie van romantiek en zwarte humor, magie van het circus en knappe muziek. En Sarina is een knap meisje dat aardig kan zingen, dansen en acteren. Na de voorstelling kregen de acteurs een staande ovatie en terecht. Er zijn ook mooie affiches en kaarten die je na het einde van de voorstelling van de acteurs kunt bekomen met de circusspektakels op. Gezien tijdens de Zomer van Antwerpen en met veel plezier nog eens meegemaakt in Hasselt. Een topper die volgend seizoen herhaald wordt en dit jaar nog te zien is in Geel en Turnhout.

 

De crème de la crème bleek niet Ali maar Hasan te zijn. Je moet wel moeite doen om van hem je ijsje echt in je bezit te krijgen. Hij draait er mee zodat je je telkens mispakt of alleen met het hoorntje of de ijsbol blijft zitten, tot groot jolijt van de toeschouwers, van wie het water ook al in de mond komt om zo’n ijsje te mogen proeven. Leuk amusement vooral erg gesmaakt als het warm is. En ’t was nog gratis ook! Of wat had je anders van een stad als Hasselt verwacht? Hasselt kreeg ooit de titel van gezelligste stad en de bussen rijden er gratis.

www.chassepierre.be
We hadden al erg veel lof gehoord van de festivalgangers over deze voorstelling, die je misschien niet zo direct op straattheaterfestivals ziet. Ze waren voor Vlaanderen alleen op Theater op de Markt te zien en in Wallonië zitten ze nog het weekend van Chassepierre (waar ook een videofilmpje van hen te zien is in een avondoptreden). Het dertigkoppig mannenkoor bestond nu wel uit 18 oude mannen die voetje voor voetje in groep aaneengesloten een straat inwandelen met een rode anjer naar een actrice met witte anjer die op een verhoogje liefdesgedichten van Federico Garcia Lorca in het Spaans vertolkt. Op de plaats waar we stonden konden we door het vele volk de mannen niet zo duidelijk zien afkomen en horen, zodat het indrukwekkende van de vertolking voor ons wat verloren ging. We hoorden ze later nog eens bij een optreden in het artiestenrestaurant en ze kwamen veel indrukwekkender over. Als ze in het donker met lampjes zichzelf verlichten is het nog mooier.

Het was de eerste keer dat ik dit gezelschap bezig zag en dat viel daarbij bijna nog letterlijk in het water want het goot water bij het begin van de voorstelling, die eventjes gestopt werd om daarna hernomen te worden. Er wordt geen woord gezegd, maar alles wordt mechanisch via ‘houtje-touwtje-techniek’ gebracht. De acteurs bewegen in hun eigen werkplaats met allerlei mechanieken en maken er hun eigen wereld waar vreemden niet toegelaten worden. De man die wil binnendringen in die vreemde wereld was een vrouw die op een loopband een hele wereldtocht aflegde om in een wereld van aparte werkplaatsen terecht te komen. De bewoners ervan bewegen zich voort met wagentjes aangedreven door batterijen. Ze gebruiken de geluiden van hun machines om hun eigen wereld te bepalen. Erg bijzonder en boeiend want we vergaten dat het regende. Als er ook een huisje voor de binnendringer beschikbaar is wordt die geconfronteerd met toestanden van verplaatsbare stoelen, planken, vissen, koffiekan die via touwtjes vanop een afstand bediend worden. De afstandsbediening avant la lettre. Via een lasapparaat worden beelden geprojecteerd en via een ingenieuze papiermachine wordt sneeuw opgewekt. Enig in zijn soort. Een wondere wereld van techniek en geluid. Een voorstelling met drive. Het zich gemakkelijk maken als het moeilijk ook gaat is hier niet van toepassing. De voorstelling kwam tot stand met steun van Theater op de Markt.

 

We hadden goede herinneringen aan hun vorige voorstelling Creature die in een vorige editie van Theater op de Markt in Hasselt te zien was zodat we hoge verwachtingen hadden voor hun nieuwe voorstelling. We zaten echter op een zijtribune en dat was niet ideaal voor een spektakel dat zich vooral en face afspeelt. Er gebeurt ook van alles op verschillende plaatsen (voorgrond theater en achtergrond mastklimmen) zodat je sommige dingen niet opmerkt. De Cubaanse acrobaten voeren hoogwaardige acrobatie uit maar breken het ritme van de voorstelling door na elk acrobatieonderdeel te wachten op applaus. Mooie beelden van de zee via een blauw wapperend doek, mooie vissen, kwallen, hutjes, mooie muziek en zang, maar voor Cubaanse acrobaten komen Cubaanse ritmes misschien beter over. Er worden zeilschepen gedragen en piramides opgebouwd. Het is niet zo duidelijk waarom een artieste voortdurend handenstanden uitvoert en wat de rol van de clown is.

Zij brengen vaak voorstellingen (zoals hun vroegere Pig, het roze varken waar je in kon kijken om een voorstelling mee te maken) die voor een beperkt toeschouwersaantal te bezoeken zijn, zodat je soms moet wachten om binnen te kunnen. We stonden dus al 20 minuten voor de eerste voorstelling te wachten en mochten het gezelschap van enkele dames van La Guardia Flamenca delen. We mochten met zessen in een groot bed dat dan wordt ingeschoven zodat een intieme voorstelling op het bed kan beginnen, waar toeschouwers buiten niets aan hebben, deze in bed gelukkig wel. Je valt er zeker niet van in slaap. Hoe zou ik met vier andere vrouwen samen in bed? Heren in pyama komen uit de muur, grote verhalenboeken vallen uit de muur en er wordt een groot boek met een fabel van eenden geopend. Leuk om het verhaal te kunnen volgen kijkend op mensengezichten waarbij de bladen van het boek worden omgedraaid. Daarna vliegen de eenden boven je hoofd over de drukke stad. We zien ook nog hoofdjes verschijnen in vensteropeningen en we worden getrakteerd op een mooi gezongen lied. De voorstelling duurt een klein kwartuur maar je stapt er met een goed gevoel buiten. Te bed of niet te bed? Als het kan laat je je maar onderstoppen om te genieten. Gelieve dan wel de oogjes open te houden, anders mis je een erg aardige voorstelling met veel humor.

 

In het volgende verslag (volgende week) komen nog een paar andere voorstellingen aan bod waarvan we er enkele ook op andere festivals gezien hebben of die nog te zien zijn op het komende festival van het Waalse Chassepierre. www.chassepierre.be